3 Ebeveynli Bebekler - Bir İkilem / 3 Parent Babies – A Controversy


Geçtiğimiz yıllarda, pronükleer transfer (ya da mitokondriyel transfer) adlı bir teknik ortaya çıktı. Amacı mitokondriyel DNA (mtDNA)’dan kaynaklanan genetik rahatsızlıkların bebeğe geçmesini engellemekti.


Mitokondriyel transfer 1983’ten beri üzerinde çalışılmasına rağmen ilk başarılı vaka 2016 yılında gerçekleştirilmiştir. Bu çift, birçok kez düşük yapmış ve 2 çocuğunu Leigh Sendromu nedeniyle kaybetmiştir. Bu sendrom, ciddi derecede nörodejenerasyona yol açan ölümcül bir mitokondriyel hastalıktır. Çift, New York’ta New Hope Fertility Center’da çalışan infertilite uzmanı Dr. John Zhang’a başvurdu. Dr. John Zhang annenin yumurtasındaki hasarlı mitokondri yerine donörün yumurtasındaki sağlıklı mitokondriyi yerleştirdi. Böylece, bu uygulama sonucunda dünyaya gelen erkek bebeğin nükleer DNA’sı anne ve babasınından, mtDNA’sı ise donörden, bir başka deyişle “üçüncü ebeveyn”den gelmiştir (Weiner).


Bu vaka, tıp camiasında biyolojik ve etik kaygıların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Transferin ne kadar başarılı olacağı bilinmiyordu, mitokondriyel hastalıklar gerçekten önlenebilir miydi? “Üç ebeveynli bebek” kavramı tartışıldı ve mtDNA transferi nükleer DNA’yı etkilemediği için donörün ebeveyn sayılamayacağına karar verildi. 2017 yılında Ukrayna’nın Kiev şehrindeki Nadiya Clinic’te Dr. Valery Zukin ve ekibinin çalışmaları sonucu bir kız bebek doğduğunda dünya çapındaki biyoetikçiler çok endişelendiler. Çünkü bu, mtDNA’nın anneden çocuğa geçmesi nedeniyle, bu değişimin kalıtsal olabileceği anlamına geliyordu. Bu küçük kız, donörün mtDNA’sını gelecek nesillere aktaracaktı. “Bu ikilem ilginç bir soruyu beraberinde getiriyordu: Mitokondriyel transferin ebeveynleri, gelecek nesillerin üzerindeki olası değişimi engellemek için sadece erkek embriyo mu seçmeliydi yoksa istedikleri cinsiyette çocuklara sahip olma hakları var mıydı?” (Weiner).


Bu kaygılar sonucu İngiltere bu prosedürü sadece mitokondriyel hastalık vakalarında yapılmak şartıyla yasallaştırmıştır. Bir sürü çift Ukrayna’da bu uygulama denetlenmediğinden tedavi olmak için bu ülkeyi tercih etmektedir. Amerika’da ise insanlar üzerinde herhangi bir genetik değişiklik yapmak yasaklanmıştır. Hatta Dr. John Zhang bu nedenle prosedürü 2016’da ABD yerine Meksika’da uygulamak zorunda kalmıştır.



In the past few years, a technique called pronuclear transfer (or mitochondrial transfer) has emerged. The aim was to prevent the transmission of genetic disorders that were caused by mitochondrial DNA (mtDNA).


Mitochondrial transfer has been around since 1983, but the first successful case was in 2016. The couple had experienced several miscarriages and lost 2 children to Leigh Syndrome, a mitochondrial condition that causes severe neurodegeneration and is fatal. They turned to Dr. John Zhang, an infertility expert at the New Hope Fertility Center in New York City. He replaced the damaged mitochondria in the mother’s egg with healthy mitochondria from another woman’s donor egg. Thus, the baby boy born from this procedure had mtDNA from the donor or “third parent”, and nuclear DNA from his mother and father (Weiner).


This case caused biological and ethical concerns in the medical community. It wasn’t certain how successful the transfer would be – would the disease really be prevented? The term “three-parent baby” was discussed and it was agreed that the donor wouldn’t be considered a parent as mtDNA transfer didn’t affect the nuclear DNA. Bioethicists worldwide were alarmed when a baby girl was born from the work of Dr. Valery Zukin and his team from the Nadiya clinic in Kiev, Ukraine in 2017. This development meant that the alteration could be genetic – after all the offspring generally gets the mtDNA from the mother. This baby girl would pass on the donor’s mtDNA to the next generations. “This dilemma [brought] up an interesting question: should parents of mitochondrial transfer select only male embryos to prevent potentially changing the course of their blood line, or do parents have the right to have children of either sex despite the effect [on the] potential future generations?” (Weiner).


Because of these concerns U.K. has made this procedure legal only in cases concerning mitochondrial diseases. It is not regulated in Ukraine, which is why most people prefer to get treatment there. It is illegal in the U.S to perform any genetic alteration on humans, which is why Dr. John Zhang had to carry out the procedure in Mexico in the first place.



DBUSS Yazı İşleri Birimi

Özge Özaydın


Çeviri / Translation:

DBUSS Yazı İşleri Birimi

Özge Özaydın



Kaynakça / Works Cited: Roberts, Michelle. “First 'Three Person Baby' Born Using New Method.” BBC News, BBC, 27 Sept. 2016, www.bbc.com/news/health-37485263. Rogers, Kara. “Three-Parent Baby.” Encyclopædia Britannica, Encyclopædia Britannica, Inc., www.britannica.com/science/three-parent-baby. Weiner, Catherine, and Name *. “Mitochondrial Transfer: The Making of Three-Parent Babies.” Science in the News, 22 Aug. 2018, sitn.hms.harvard.edu/flash/2018/mitochondrial-transfer-making-three-parent-babies/.


A Y R I C A   B U R A D A N   D A   
B İ Z E   U L A Ş A B İ L İ R S İ N İ Z...
İ L E T İ Ş İM
  • White Instagram Icon
  • Siyah Instagram Simge